Το σχέδιο των 14 σημείων αφήνει πολλές λεπτομέρειες για αργότερα, συμπεριλαμβανομένου του ευαίσθητου θέματος του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν. Προσφέρει όμως στο Ιράν σημαντικά οικονομικά οφέλη – μέσω της άρσης των κυρώσεων, ώστε το Ιράν να μπορεί να πουλήσει το πετρέλαιό του στην παγκόσμια αγορά, αλλά και ενδεχομένως παρέχοντάς του πρόσβαση σε δισεκατομμύρια δεσμευμένα περιουσιακά στοιχεία και χρηματοδότηση ύψους 300 δισεκατομμυρίων δολαρίων.
Υπενθυμίζουμε ότι η συμφωνία που αφορούσε στον τερματισμό των εχθροπραξιών στη Λωρίδα της Γάζας ήταν ένα σχέδιο 20 σημείων, ενώ το σχέδιο που δεν υλοποιήθηκε για τον τερματισμό του πολέμου της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας είχε 28 σημεία.
- Οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής και η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν συμφώνησαν από κοινού και με καλή πίστη στις 17 Ιουνίου στα εξής
Οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής και η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν, καθώς και οι σύμμαχοί τους στον τρέχοντα πόλεμο, υπογράφουν το παρόν Μνημόνιο Συνεργασίας (MOU) προκειμένου να κηρύξουν την άμεση και μόνιμη παύση των στρατιωτικών επιχειρήσεων σε όλα τα μέτωπα, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου, και να δεσμευτούν από εδώ και στο εξής να μην ξεκινήσουν κανέναν πόλεμο ή στρατιωτική επιχείρηση εναντίον της άλλης πλευράς, να απέχουν από την απειλή ή τη χρήση βίας εναντίον της άλλης πλευράς, και να διασφαλίσουν την εδαφική ακεραιότητα και την κυριαρχία του Λιβάνου. Η τελική συμφωνία θα επιβεβαιώσει τον μόνιμο τερματισμό του πολέμου σε όλα τα μέτωπα, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου, καθώς και τις λοιπές διατάξεις της παρούσας παραγράφου.
Παρότι το πρώτο αυτό σημείο μιλά για τους «συμμάχους» των δύο πλευρών, αποφεύγει να κατονομάσει ρητά είτε το Ισραήλ είτε τη Χεζμπολάχ. Η παράλειψη έχει σημασία. Οι ΗΠΑ ξεκίνησαν τον πόλεμο κατά του Ιράν σε συντονισμό με το Ισραήλ, όμως η ισραηλινή στρατιωτική δράση στον Λίβανο εναντίον της Χεζμπολάχ έχει ήδη περιπλέξει την προσπάθεια επίτευξης συμφωνίας. Επομένως, η στάση του Ισραήλ —αν θα συνεργαστεί ή αν θα επιλέξει να λειτουργήσει ως αποσταθεροποιητικός παράγοντας— θα είναι κρίσιμη για την τύχη της διαδικασίας.
Ο αντιπρόεδρος JD Vance δήλωσε στον Jake Tapper του CNN ότι αυτή η παράγραφος σημαίνει επίσης ότι «οι Ιρανοί πρέπει να σταματήσουν να χρηματοδοτούν βίαιες τρομοκρατικές οργανώσεις, πρέπει να σταματήσουν να χρηματοδοτούν την περιφερειακή αστάθεια».
2. Οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής και η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν αναλαμβάνουν τη δέσμευση να σέβονται την κυριαρχία και την εδαφική ακεραιότητα της άλλης πλευράς και να απέχουν από την παρέμβαση στις εσωτερικές υποθέσεις της άλλης πλευράς.
Πρόκειται για σημείο με κυρίως συμβολική, αλλά όχι αμελητέα, σημασία. Στην πράξη δείχνει ότι οι ΗΠΑ αποδέχονται πως δεν θα κινηθούν προς υποκίνηση της ιρανικής αντιπολίτευσης ούτε προς πίεση για αλλαγή καθεστώτος. Στην αρχή του πολέμου, ο Τραμπ είχε απευθυνθεί στους Ιρανούς λέγοντας ότι πλησίαζε η ώρα της απελευθέρωσής τους από το καθεστώς. Αυτή η γραμμή, ωστόσο, δεν φαίνεται πλέον να αποτελεί επίσημη θέση της αμερικανικής κυβέρνησης.
3. Οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής και η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν δεσμεύονται να διαπραγματευτούν και να καταλήξουν σε τελική συμφωνία εντός 60 ημερών το πολύ, με δυνατότητα παράτασης κατόπιν αμοιβαίας συναίνεσης.
Το Μνημόνιο Κατανόησης δεν είναι η τελική συμφωνία, αλλά μια συμφωνία για τη διαπραγμάτευσή της. Σύμφωνα με Αμερικανό αξιωματούχο, ο Ντόναλντ Τραμπ και ο πρόεδρος του Ιράν Μασούντ Πεζεσκιάν το υπέγραψαν στις 17 Ιουνίου. Αυτό σημαίνει ότι η προθεσμία των 60 ημερών εκπνέει στις 16 Αυγούστου, αν και τίποτε δεν αποκλείει την παράτασή της.
Ο ρυθμός των συνομιλιών μπορεί επίσης να επηρεαστεί από το ίδιο το ιρανικό ημερολόγιο. Η Ασουρά, μία από τις σημαντικότερες θρησκευτικές επετείους του σιιτικού Ισλάμ, πέφτει στις 25 Ιουνίου. Λίγες ημέρες αργότερα, από τις 4 έως τις 9 Ιουλίου, αναμένεται η πολυήμερη τελετουργική κηδεία του ανώτατου ηγέτη Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, ο οποίος σκοτώθηκε στα πρώτα πλήγματα του πολέμου. Πρόκειται για γεγονότα που, πέρα από τη συμβολική και πολιτική τους βαρύτητα, μπορούν πρακτικά να επιβραδύνουν ή να αναδιατάξουν το χρονοδιάγραμμα των διαπραγματεύσεων.
4. Αμέσως μετά την υπογραφή του παρόντος Μνημονίου Συνεργασίας, οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής θα αρχίσουν την άρση του ναυτικού αποκλεισμού τους και κάθε διαταραχής ή εμποδίου κατά της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν, και θα τερματίσουν πλήρως τον ναυτικό αποκλεισμό εντός 30 ημερών. Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, η κυκλοφορία των πλοίων θα είναι ανάλογη με τον αριθμό της προπολεμικής κυκλοφορίας που αποκαθίσταται από την Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν. Οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής αναλαμβάνουν περαιτέρω να αποσύρουν τις δυνάμεις τους από τις περιοχές γύρω από την Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν εντός 30 ημερών μετά την τελική συμφωνία.
Το σημείο αυτό δεν διευκρινίζει αν, στο τέλος της διαδικασίας, το Ιράν θα διατηρήσει τον έλεγχο του Στενού του Ορμούζ. Προβλέπει πάντως ότι οι ΗΠΑ έχουν προθεσμία έως τις 19 Ιουλίου για την πλήρη άρση του ναυτικού αποκλεισμού. Η ίδια διατύπωση αφήνει να εννοηθεί και αποχώρηση αμερικανικών δυνάμεων από τις «γύρω περιοχές». Είναι μάλλον απίθανο να αφορά τις μόνιμες αμερικανικές δυνάμεις που σταθμεύουν σε χώρες του Περσικού Κόλπου. Πιθανότερο είναι να παραπέμπει στους περίπου 50.000 επιπλέον στρατιωτικούς που αναπτύχθηκαν στην περιοχή κατά τη διάρκεια του πολέμου.
5. Με την υπογραφή αυτού του Μνημονίου Συνεργασίας, η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν θα λάβει τα απαραίτητα μέτρα, καταβάλλοντας κάθε δυνατή προσπάθεια, για την ασφαλή διέλευση εμπορικών πλοίων χωρίς χρέωση, για 60 ημέρες μόνο, από τον Περσικό Κόλπο προς τη Θάλασσα του Ομάν και αντίστροφα. Η κυκλοφορία των εμπορικών πλοίων θα ξεκινήσει αμέσως, ενώ η εξάλειψη των τεχνικών και στρατιωτικών εμποδίων και η αποναρκοθέτηση από την Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν θα τεθούν σε εφαρμογή εντός 30 ημερών. Η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν θα διεξάγει διάλογο με το Σουλτανάτο του Ομάν για τον καθορισμό της μελλοντικής διαχείρισης και των ναυτιλιακών υπηρεσιών στο Στενό του Ορμούζ, σε συνεννόηση με άλλα παράκτια κράτη του Περσικού Κόλπου, σύμφωνα με το ισχύον διεθνές δίκαιο και τα κυριαρχικά δικαιώματα των παράκτιων κρατών του Στενού του Ορμούζ.
Το Ιράν συμφωνεί να επιτρέψει την απρόσκοπτη διέλευση δεξαμενόπλοιων από το Στενό του Ορμούζ χωρίς τέλη ή διόδια, αλλά μόνο για τη διάρκεια των 60 ημερών που καλύπτει το Μνημόνιο Κατανόησης. Μετά το διάστημα αυτό, το νέο καθεστώς θα καθοριστεί από το Ιράν και τους γείτονές του στον Περσικό Κόλπο, συμπεριλαμβανομένου του Ομάν, με την πρόβλεψη ότι θα είναι σύμφωνο με το διεθνές δίκαιο. Η διατύπωση αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο να επιβληθούν στο μέλλον τέλη στη ναυτιλιακή κίνηση μέσω του Ορμούζ. Αν αυτό συμβεί, θα πρόκειται πιθανότατα για σημαντική παραχώρηση των ΗΠΑ και, ταυτόχρονα, για μια νέα μόνιμη πηγή εσόδων για την Τεχεράνη.
6. Οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής αναλαμβάνουν, από κοινού με τους περιφερειακούς εταίρους, να εκπονήσουν ένα οριστικό, αμοιβαία συμφωνημένο σχέδιο ύψους τουλάχιστον 300 δισεκατομμυρίων δολαρίων ΗΠΑ για την ανοικοδόμηση και την οικονομική ανάπτυξη της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν. Ο μηχανισμός για την εφαρμογή αυτού του σχεδίου θα οριστικοποιηθεί ως μέρος μιας τελικής συμφωνίας εντός 60 ημερών. Όλες οι απαιτούμενες άδειες, απαλλαγές και εγκρίσεις που χρειάζονται για τις σχετικές χρηματοοικονομικές συναλλαγές θα χορηγηθούν από τις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής.
Με βάση αυτή τη διατύπωση, το Ιράν θα μπορούσε έως το τέλος του καλοκαιριού να αποκτήσει πρόσβαση σε κεφάλαια ύψους 300 δισεκατομμυρίων δολαρίων για την οικονομική του ανάπτυξη. Το ποσό είναι τεράστιο: υπερβαίνει κατά πολύ τόσο την αξία των δεσμευμένων ιρανικών περιουσιακών στοιχείων όσο και τα έσοδα που θα μπορούσε να αποφέρει, ακόμη και σε βάθος ετών, η επιβολή τελών στη διέλευση πλοίων από το Στενό του Ορμούζ. Έχει επίσης ιδιαίτερη πολιτική σημασία, αν σκεφτεί κανείς ότι ο Τραμπ έχει επανειλημμένως καταγγείλει πως, μετά τη συμφωνία για το πυρηνικό πρόγραμμα, το Ιράν απέκτησε πρόσβαση σε πολύ μικρότερα ποσά. Τα 300 δισεκατομμύρια, σύμφωνα με τον ίδιο, θα προέλθουν από τα κράτη του Κόλπου ως επενδυτικά κεφάλαια. Φαίνεται μάλιστα ότι πρόκειται για χρήματα διαφορετικά από τα έσοδα που θα μπορούσε να αντλήσει η Τεχεράνη από την πώληση πετρελαίου, αν και μέχρι στιγμής δεν έχουν δοθεί λεπτομέρειες.
7. Οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής αναλαμβάνουν να άρουν κάθε είδους κυρώσεις κατά της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν, συμπεριλαμβανομένων των ψηφισμάτων του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών. Η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν και οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής αναγνωρίζουν την κρίσιμη σημασία του προαναφερθέντος ζητήματος της άρσης των κυρώσεων και εξέφρασαν την πρόθεσή τους να αντιμετωπίσουν άμεσα αυτά τα ζητήματα στις διαπραγματεύσεις, προκειμένου να επιτευχθεί αμοιβαία συμφωνία επ’ αυτών.
Οι ΗΠΑ έχουν επιβάλει στο Ιράν διαφορετικά καθεστώτα κυρώσεων ήδη από την Επανάσταση του 1979. Μια δέσμευση για άρση τόσο των αμερικανικών όσο και των διεθνών κυρώσεων θα έδινε στην Ισλαμική Δημοκρατία πολύ μεγαλύτερο οικονομικό περιθώριο, επιτρέποντάς της να αξιοποιήσει τον πετρελαϊκό της πλούτο με τρόπους που σήμερα παραμένουν κλειστοί.
Μια τέτοια κίνηση θα πήγαινε πολύ πέρα από το JCPOA, τη συμφωνία της εποχής Ομπάμα από την οποία αποχώρησε ο Τραμπ στην πρώτη του θητεία. Εκείνη αφορούσε κυρίως την άρση των δευτερογενών κυρώσεων που συνδέονταν με το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν. Εδώ, αντιθέτως, το πεδίο φαίνεται πολύ ευρύτερο.
Το ζήτημα, άλλωστε, δεν περιορίζεται στο πετρέλαιο. Οι σημερινές κυρώσεις εμποδίζουν το Ιράν να έχει πλήρη πρόσβαση στο διεθνές τραπεζικό σύστημα, ενώ πολλές από τις αμερικανικές κυρώσεις συνδέονται με τη χρηματοδότηση οργανώσεων που η Ουάσιγκτον χαρακτηρίζει τρομοκρατικές, όπως η Χεζμπολάχ. Γι’ αυτό και μια συνολική άρση τους θα συνιστούσε πολύ μεγάλη παραχώρηση προς την Τεχεράνη.
8. Η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν επιβεβαιώνει ότι δεν θα προμηθευτεί ούτε θα αναπτύξει πυρηνικά όπλα. Οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής και η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν συμφώνησαν να επιλύσουν το ζήτημα της διάθεσης των αποθεμάτων εμπλουτισμένου υλικού σύμφωνα με έναν μηχανισμό που θα συμφωνηθεί αμοιβαία, σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα που αναφέρεται στην παράγραφο επτά, με την ελάχιστη μεθοδολογία να είναι η ανάμιξη επί τόπου υπό την εποπτεία του ΔΟΑΕ. Τα δύο μέρη συμφώνησαν επίσης να συζητήσουν το ζήτημα του εμπλουτισμού και άλλα αμοιβαία συμφωνηθέντα θέματα που σχετίζονται με τις πυρηνικές ανάγκες της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν, με βάση ένα ικανοποιητικό πλαίσιο που θα συμφωνηθεί στην τελική συμφωνία. Η τελική συμφωνία θα επιβεβαιώσει τις διατάξεις της παρούσας παραγράφου. Οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής και η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν αναγνωρίζουν την κρίσιμη σημασία των προαναφερθέντων πυρηνικών ζητημάτων. Εκφράζουν την πρόθεσή τους να αντιμετωπίσουν αμέσως τα ζητήματα αυτά στις διαπραγματεύσεις, προκειμένου να επιτευχθεί αμοιβαία συμφωνία επ’ αυτών.
Ο Τραμπ θα επιχειρήσει πιθανότατα να παρουσιάσει αυτή τη δέσμευση ως νίκη, με το επιχείρημα ότι το Ιράν αποδέχεται πως δεν θα αποκτήσει ποτέ πυρηνικό όπλο. Η Τεχεράνη, από την πλευρά της, μπορεί να αντιτείνει ότι δεν πρόκειται για νέα παραχώρηση, αφού έχει ήδη αναλάβει αυτή την υποχρέωση ως συμβαλλόμενο μέρος στη Συνθήκη για τη Μη Διάδοση των Πυρηνικών Όπλων.
Το ουσιαστικό πρόβλημα, όμως, παραμένει ανοιχτό. Οι λεπτομέρειες γύρω από το πυρηνικό πρόγραμμα —και κυρίως γύρω από το δικαίωμα ή την ικανότητα του Ιράν να αναπτύσσει πυρηνική ενέργεια— δεν επιλύονται στο παρόν Μνημόνιο Κατανόησης. Αξίζει επίσης να σημειωθεί ότι η Τεχεράνη δεν δεσμεύεται εδώ να εγκαταλείψει τον στόχο της ειρηνικής πυρηνικής ενέργειας. Η διατύπωση είναι μάλιστα ασθενέστερη από εκείνη του JCPOA, όπου το Ιράν επιβεβαίωνε ότι «σε καμία περίπτωση» δεν θα επιδιώξει, αναπτύξει ή αποκτήσει πυρηνικά όπλα.
9. Εν αναμονή της τελικής συμφωνίας, οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής και η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν συμφωνούν να διατηρήσουν το status quo. Η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν θα διατηρήσει το τρέχον status quo του πυρηνικού της προγράμματος, ενώ οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής δεν θα επιβάλουν νέες κυρώσεις και δεν θα αναπτύξουν πρόσθετες δυνάμεις στην περιοχή.
Το status quo συνίσταται στο ότι τα αποθέματα ουρανίου του Ιράν είναι θαμμένα υπόγεια και οι ΗΠΑ δεν προσπαθούν ενεργά να τα κατασχέσουν. Όσον αφορά τις νέες κυρώσεις, οι ΗΠΑ έχουν επιβάλει πολλαπλές νέες κυρώσεις από την έναρξη του πολέμου. Αυτές έχουν στοχεύσει, για παράδειγμα, ψηφιακά περιουσιακά στοιχεία και δίκτυα ναυτιλίας.
10. Οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής αναλαμβάνουν τη δέσμευση ότι, αμέσως μετά την υπογραφή του παρόντος Μνημονίου Συνεργασίας και έως τη λήξη των κυρώσεων, το Υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ θα εκδώσει εξαιρέσεις για την εξαγωγή ιρανικού αργού πετρελαίου, προϊόντων πετρελαίου και παραγώγων, καθώς και για όλες τις συναφείς υπηρεσίες, συμπεριλαμβανομένων των τραπεζικών συναλλαγών, των ασφαλίσεων, των μεταφορών κ.λπ.
Το υφιστάμενο καθεστώς, όπως περιγράφεται, σημαίνει ότι τα ιρανικά αποθέματα ουρανίου παραμένουν θαμμένα σε υπόγειες εγκαταστάσεις και ότι οι ΗΠΑ δεν επιχειρούν, τουλάχιστον ενεργά, να τα θέσουν υπό τον έλεγχό τους. Ως προς τις νέες κυρώσεις, η Ουάσιγκτον έχει ήδη επιβάλει αρκετά πρόσθετα μέτρα από την έναρξη του πολέμου, στοχεύοντας μεταξύ άλλων ψηφιακά περιουσιακά στοιχεία και ναυτιλιακά δίκτυα.
11. Οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής αναλαμβάνουν να καταστήσουν πλήρως διαθέσιμα προς χρήση τα δεσμευμένα ή υπό περιορισμούς κεφάλαια και περιουσιακά στοιχεία της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν με την εφαρμογή του παρόντος Μνημονίου Συνεργασίας. Οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής και η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν θα συμφωνήσουν αμοιβαία σχετικά με τις διαδικασίες που αφορούν την αποδέσμευση των εν λόγω κεφαλαίων κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων. Τα εν λόγω κεφάλαια, είτε παραμείνουν στον αρχικό λογαριασμό είτε μεταφερθούν, θα καταστούν πλήρως διαθέσιμα για πληρωμή σε οποιονδήποτε τελικό δικαιούχο ορίσει η Κεντρική Τράπεζα της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν. Οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής αναλαμβάνουν την υποχρέωση να εκδώσουν όλες τις απαραίτητες άδειες και εξουσιοδοτήσεις αναλόγως.
Η αποδέσμευση αυτών των περιουσιακών στοιχείων δεν είναι δευτερεύουσα λεπτομέρεια. Πριν από την οριστικοποίηση της συμφωνίας, το Ιράν ζητούσε την αποδέσμευση 24 δισεκατομμυρίων δολαρίων, όπως είχε δηλώσει στο CNN ο Μοχσέν Ρεζάι, στρατιωτικός σύμβουλος του Ανώτατου Ηγέτη Αγιατολάχ Μοτζτάμπα Χαμενεΐ.
Το τελικό ποσό, ωστόσο, θα μπορούσε να αποδειχθεί πολύ μεγαλύτερο. Η ακριβής αξία των δεσμευμένων ιρανικών κεφαλαίων δεν είναι δημόσια γνωστή, όμως ιρανικά μέσα ενημέρωσης και αναλυτές την εκτιμούν μεταξύ 124 και 167 δισεκατομμυρίων δολαρίων. Ακόμη κι έτσι, μεγάλο μέρος των χρημάτων που θα αποδεσμευθούν πιθανότατα δεν θα διοχετευθεί απευθείας στο εσωτερικό της χώρας, αλλά θα χρησιμοποιηθεί εκτός Ιράν για εισαγωγές και αγορά αγαθών.
12. Οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής και η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν συμφωνούν ότι θα δημιουργηθεί ένας εκτελεστικός μηχανισμός για την παρακολούθηση της επιτυχούς εφαρμογής του παρόντος Μνημονίου Συνεργασίας (MOU) και της μελλοντικής τήρησης της τελικής συμφωνίας.
Οι δύο πλευρές θα πρέπει επίσης να συμφωνήσουν σε μηχανισμό επαλήθευσης της εφαρμογής της συμφωνίας. Αν αναζητούν προηγούμενο, υπάρχει το JCPOA: η συμφωνία από την οποία αποχώρησε ο Τραμπ στην πρώτη του θητεία και την οποία, στη συνέχεια, εγκατέλειψε σταδιακά και το Ιράν.
13. Μετά την υπογραφή του παρόντος Μνημονίου Συνεργασίας, και υπό την προϋπόθεση της έναρξης της εφαρμογής των παραγράφων 1, 4, 5, 10 και 11 του παρόντος Μνημονίου, καθώς και της συνεχιζόμενης εφαρμογής των μέτρων αυτών, οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής και η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν θα ξεκινήσουν διαπραγματεύσεις σχετικά με την τελική συμφωνία αποκλειστικά για τις υπόλοιπες παραγράφους.
Για να παραμείνει ζωντανό το Μνημόνιο Κατανόησης, οι δύο πλευρές πρέπει πρώτα να εφαρμόσουν τις άμεσες δεσμεύσεις τους. Οι ΗΠΑ οφείλουν να άρουν τον ναυτικό αποκλεισμό και να επιτρέψουν στην Τεχεράνη πρόσβαση στα δεσμευμένα ή περιορισμένα κεφάλαια και περιουσιακά της στοιχεία. Το Ιράν, από την πλευρά του, πρέπει να ανοίξει το Στενό του Ορμούζ. Χωρίς αυτά τα πρώτα βήματα, η προοπτική μιας ευρύτερης συμφωνίας δύσκολα μπορεί να προχωρήσει.
Ο Βανς έχει ήδη περιγράψει τη διαδικασία ως σταδιακή και υπό όρους. Το μήνυμα είναι ότι η επανένταξη του Ιράν στην παγκόσμια οικονομία θα είναι δυνατή μόνο εφόσον η Τεχεράνη τηρήσει τις δεσμεύσεις της. Αν δεν το κάνει, δεν θα υπάρξουν αντίστοιχα οφέλη. Με άλλα λόγια, η συμφωνία δεν παρουσιάζεται ως άμεση ανταλλαγή μεγάλων παραχωρήσεων, αλλά ως διαδικασία βημάτων, όπου κάθε πλευρά θα πρέπει να αποδεικνύει στην πράξη ότι εκπληρώνει το δικό της μέρος.
14. Η τελική συμφωνία θα επικυρωθεί με δεσμευτικό ψήφισμα του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ.
Έχει ενδιαφέρον ότι, παρότι το Μνημόνιο Κατανόησης έχει συναφθεί μόνο ανάμεσα στο Ιράν και τις ΗΠΑ, οι δύο πλευρές συμφωνούν πως η τελική συμφωνία θα πρέπει να εγκριθεί από το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ. Δηλαδή από ένα όργανο στο οποίο μετέχουν τα πέντε μόνιμα μέλη με δικαίωμα βέτο: οι ΗΠΑ, το Ηνωμένο Βασίλειο, η Γαλλία, η Κίνα και η Ρωσία. Μια τέτοια έγκριση θα μετέτρεπε τη συμφωνία από διμερή διευθέτηση σε διεθνές ζήτημα. Θα καθιστούσε επίσης δυσκολότερη την παραβίαση ή την εγκατάλειψή της, είτε από μια μελλοντική αμερικανική κυβέρνηση είτε από την ιρανική ηγεσία.




















